{"id":14557,"date":"2023-01-22T14:22:28","date_gmt":"2023-01-22T14:22:28","guid":{"rendered":"https:\/\/kilkennycastle.ie\/litir-h\/"},"modified":"2023-03-29T22:47:45","modified_gmt":"2023-03-29T21:47:45","slug":"litir-h","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/litir-h\/","title":{"rendered":"Litir H"},"content":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; specialty=&#8221;on&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; min_height=&#8221;1026.6px&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_column type=&#8221;1_2&#8243; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; custom_padding=&#8221;|||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; custom_padding__hover=&#8221;|||&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.19.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_margin=&#8221;|-261px||||&#8221; custom_padding=&#8221;|94px||||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;]<\/p>\n<h2>16 Samhain [1663]<\/h2>\n<h4>Bandi\u00fac Ormonde \u2013 agus \u00ed ag scr\u00edobh i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh \u2013 chuig an bhanr\u00edon, Catherine Braganza<\/h4>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>As your Late danger ocationed a generall grife; soe has your deliverense out of it bine as universall a Joy to all, and to mee in perticuler, that have allways had for your Persone soe great an honner and admiration of your vertews as I cannot but beleve that the great providense of God has prolonged your Life to make thes kingdoms hapie, by the Blesinge they soe much desier, which together with all the happenes and prosperitie that this world is capabell to adde unto what you doe allredie injoye, is and shall[bee wisht] for by mee, that humblie beges your Magesties pardon for the presumtione of this address, and your Justise to beleve that non is, or canbee more devoted to you, then is with all humilitie and fathfullnes<\/p>\n<p>Madam<\/p>\n<p>your Magesties most humble and most<br \/>obedient Subject and Sarvant<\/p>\n<p>The 16 of November E:ormonde<\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_2&#8243; specialty_columns=&#8221;2&#8243; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; custom_padding=&#8221;|||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; custom_padding__hover=&#8221;|||&#8221;][et_pb_row_inner _builder_version=&#8221;4.19.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_margin=&#8221;|||242px||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_column_inner saved_specialty_column_type=&#8221;1_2&#8243; _builder_version=&#8221;4.19.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_slider _builder_version=&#8221;4.19.5&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_slide button_text=&#8221;Clice\u00e1il anseo&#8221; button_link=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0016_fol.-69r-min-scaled.jpg&#8221; image=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0016_fol.-69r-min-scaled.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.5&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_transition=&#8221;on&#8221;]<\/p>\n<p>Bandi\u00fac Ormonde \u2013 agus \u00ed ag scr\u00edobh i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh \u2013 chuig an bhanr\u00edon, Catherine Braganza<br \/>Leabharlanna Bodleian, Ollscoil Oxford (Bodl., P\u00e1ip\u00e9ir Clarendon, 92, f\u00f3ili\u00f3 69\u201370)<\/p>\n<p>[\/et_pb_slide][et_pb_slide button_text=&#8221;Clice\u00e1il anseo&#8221; button_link=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0017_fol.-69v-min-scaled.jpg&#8221; image=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0017_fol.-69v-min-scaled.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.5&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_transition=&#8221;on&#8221;]<\/p>\n<p>Bandi\u00fac Ormonde \u2013 agus \u00ed ag scr\u00edobh i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh \u2013 chuig an bhanr\u00edon, Catherine Braganza<br \/>Leabharlanna Bodleian, Ollscoil Oxford (Bodl., P\u00e1ip\u00e9ir Clarendon, 92, f\u00f3ili\u00f3 69\u201370)<\/p>\n<p>[\/et_pb_slide][et_pb_slide button_text=&#8221;Clice\u00e1il anseo&#8221; button_link=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0018_fol.-69a-and-70r-min-scaled.jpg&#8221; image=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0018_fol.-69a-and-70r-min-scaled.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.5&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_transition=&#8221;on&#8221;]<\/p>\n<p>Bandi\u00fac Ormonde \u2013 agus \u00ed ag scr\u00edobh i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh \u2013 chuig an bhanr\u00edon, Catherine Braganza<br \/>Leabharlanna Bodleian, Ollscoil Oxford (Bodl., P\u00e1ip\u00e9ir Clarendon, 92, f\u00f3ili\u00f3 69\u201370)<\/p>\n<p>[\/et_pb_slide][et_pb_slide button_text=&#8221;Clice\u00e1il anseo&#8221; button_link=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Carte-214_2021-12-02_0011_fol.-222v-min-scaled.jpg&#8221; image=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0019_fol.-70v-min-scaled.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.5&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_transition=&#8221;on&#8221;]<\/p>\n<p>Bandi\u00fac Ormonde \u2013 agus \u00ed ag scr\u00edobh i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh \u2013 chuig an bhanr\u00edon, Catherine Braganza<br \/>Leabharlanna Bodleian, Ollscoil Oxford (Bodl., P\u00e1ip\u00e9ir Clarendon, 92, f\u00f3ili\u00f3 69\u201370)<\/p>\n<p>[\/et_pb_slide][et_pb_slide button_text=&#8221;Clice\u00e1il anseo&#8221; button_link=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/MS.-Clarendon-92_2021-12-02_0019_fol.-70v-min-scaled.jpg&#8221; image=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/2563-min-scaled.jpg&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.5&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_button=&#8221;on&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_transition=&#8221;on&#8221;]<\/p>\n<p>Ba in\u00edon \u00ed Caitr\u00edona le hEoin IV na Porting\u00e9ile; ph\u00f3s s\u00ed S\u00e9arlas II sa bhliain 1662. Bh\u00ed drochmheas uirthi i Sasana toisc gur Chaitliceach \u00ed. Chuaigh s\u00ed i gclann tr\u00ed huaire ar a laghad ach tharla breith anaba\u00ed gach uair agus mar sin n\u00edor rugadh aon oidhre ar an gCor\u00f3in. Bh\u00ed fl\u00fairse leann\u00e1n ag a fear c\u00e9ile, agus 12 leanbh tabhartha ar a laghad aige. Comhairl\u00edodh do Sh\u00e9arlas colscaradh a iarraidh nuair ba l\u00e9ir nach mbeadh Caitr\u00edona \u00e1balta leana\u00ed a bhreith ach n\u00edor ghlac s\u00e9 leis an moladh seo. Deirtear gur thosaigh Caitr\u00edona an n\u00f3s tae a \u00f3l i Sasana.<\/p>\n<p>Portr\u00e1id de Chaitr\u00edona Braganza (1638-1705) le Dirck Stoop (1615-1686).<br \/>\u00a9 <em>National Portrait Gallery<\/em>, Londain<\/p>\n<p>[\/et_pb_slide][\/et_pb_slider][\/et_pb_column_inner][\/et_pb_row_inner][\/et_pb_column][\/et_pb_section][et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; specialty=&#8221;on&#8221; _builder_version=&#8221;4.19.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; background_color=&#8221;gcid-4cb7d1ec-1cee-49be-9524-c7e49435d023&#8243; global_colors_info=&#8221;{%22gcid-4cb7d1ec-1cee-49be-9524-c7e49435d023%22:%91%22background_color%22%93}&#8221;][et_pb_column type=&#8221;1_2&#8243; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; custom_padding=&#8221;|||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; custom_padding__hover=&#8221;|||&#8221;][et_pb_button button_text=&#8221;Clice\u00e1il anseo&#8221; _builder_version=&#8221;4.20.2&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_button=&#8221;on&#8221; button_text_color=&#8221;#000000&#8243; button_bg_color=&#8221;gcid-4cb7d1ec-1cee-49be-9524-c7e49435d023&#8243; button_icon=&#8221;&#x7a;||divi||400&#8243; button_on_hover=&#8221;off&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; global_colors_info=&#8221;{%22gcid-4cb7d1ec-1cee-49be-9524-c7e49435d023%22:%91%22button_bg_color%22%93}&#8221; button_url=&#8221;https:\/\/kilkennycastle.ie\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/16-Samhain-1663.mp4&#8243; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;][\/et_pb_button][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.19.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_margin=&#8221;|-862px||||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;]<\/p>\n<h3>Sa litir seo, t\u00e1 an dl\u00fath-chaidreamh idir an Bandi\u00fac agus an bhanr\u00edon le feice\u00e1il, chomh maith leis an tuiscint at\u00e1 aici ar an mbr\u00fa at\u00e1 ar mhn\u00e1 r\u00edoga agus uasaicme oidhre fireann a ghineadh, agus an cr\u00e1 cro\u00ed a bh\u00edonn ann nuair nach bhfuil siad in ann \u00e9 sin a dh\u00e9anamh.<\/h3>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Mar a bh\u00ed Elizabeth ag s\u00fail leis, agus a ch\u00fais sin aici, th\u00e1inig feabhas suntasach ar rath a muintire tar \u00e9is athghairm Sh\u00e9arlas II ina r\u00ed. In 1661, tugadh luach saothair d\u00e1 fear c\u00e9ile as a dh\u00edlseacht don chor\u00f3in nuair a rinneadh \u00e9 mar an t-aon di\u00fac amh\u00e1in \u00c9ireannach. Greanadh \u00f3 na 1660id\u00ed leis an d\u00edolt\u00f3ir prionta\u00ed Peter Stent, agus Di\u00fac agus Bandi\u00fac Ormonde l\u00e9irithe ann in \u00e9ineacht le R\u00ed S\u00e9arlas agus Banr\u00edon Catherine, chomh maith le Di\u00fac agus Bandi\u00fac Eabhrac, Di\u00fac agus Bandi\u00fac Monmouth, Di\u00fac agus Bandi\u00fac Albemarle, agus Ardeaspag Canterbury agus Eabhrac, l\u00e9iri\u00fa beoga den \u00e1it l\u00e1rnach a raibh ag an l\u00e1n\u00fain i gc\u00fairt an R\u00ed.<br \/>Ceapadh an di\u00fac nua ina leasr\u00ed, an oifig is airde in \u00c9irinn, sa bhliain 1662. Th\u00e1inig s\u00e9 f\u00e9in agus a bhean ch\u00e9ile ar ais sa t\u00edr, ar aistear buachach, D\u00e9 Domhnaigh, an 27 I\u00fail, agus lucht lean\u00fana in \u00e9ineacht leo, a ndearna an dialanna\u00ed John Evelyn cur s\u00edos air mar \u2018lucht coimhdeacha millteach m\u00f3r\u2019. Rinneadh forbairt shuntasach ar ch\u00fairt an leasr\u00ed faoina maoirsi\u00fa, agus bh\u00ed cult\u00far liteartha Bhaile \u00c1tha Cliath faoi bhl\u00e1th freisin an tr\u00e1th \u00fad. Th\u00e1inig an file iomr\u00e1iteach Katherine Philips go h\u00c9irinn, \u00e1it ar scr\u00edobh s\u00ed aistri\u00fach\u00e1n ar thrag\u00f3id le Pierre Corneille La mort de Pomp\u00e9e, ar cuireadh ar st\u00e1itse ina dhiaidh \u00e9 i Scabhat Smock, i mBaile \u00c1tha Cliath.<br \/>Is d\u00f3cha gur i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh a scr\u00edobh an Bandi\u00fac an litir chuig c\u00e9ile S\u00e9arlas II, Catherine Braganza, tr\u00e1th a chaill an bhanr\u00edon leanbh i 1663. Tugtar le fios, mar gheall ar go raibh s\u00ed ar an eolas faoi chailli\u00faint na banr\u00edona, go raibh s\u00ed ard i measc na maithe agus na m\u00f3ruaisle i gc\u00fairt na hathghairme. T\u00e1 an litir \u00ed f\u00e9in railaithe le coinbhinsi\u00fain sp\u00e1is na litreach na luath-nua-aoise. T\u00e1 an scr\u00edbhneoireacht br\u00faite f\u00e1iscthe ag bun an leathanaigh c\u00e9 go bhfuil sp\u00e1sanna m\u00f3ra b\u00e1na f\u00e1gtha os cionn an t\u00e9acs. Sa tsl\u00ed a nglac s\u00ed leis an \u2018sp\u00e1s suntais\u2019 sin, l\u00e9ir\u00edtear an urraim a raibh ag an mBandi\u00fac, a bh\u00ed comhfhiosach faoi aicm\u00ed, d\u00e1 banr\u00edon. Agus \u00ed ag \u00fas\u00e1id an s\u00edoda chun an litir a sh\u00e9al\u00fa, cuirtear teagmh\u00e1il phearsanta n\u00f3 mhoth\u00fach\u00e1nach in i\u00fal.<br \/>In \u00e1bhar na litreach, l\u00e9ir\u00edtear an t\u00e1bhacht l\u00e1rnach a bhain leis an iompar leana\u00ed i saol na mban r\u00edoga agus uaisle ag an am. Ba \u00e9 an pr\u00edomhr\u00f3l a bh\u00ed acu n\u00e1 mac agus oidhre a chur ina bheo. Rinneadh ceili\u00faradh ar thorth\u00falacht an Bhandi\u00fac \u00ed f\u00e9in san fhil\u00edocht. Le linn d\u00e1 tr\u00e9imhse ch\u00f3naithe in Amharclann Shr\u00e1id San Werburgh, Baile \u00c1tha Cliath, rinne an dr\u00e1mad\u00f3ir James Shirley d\u00e1n a thiomn\u00fa di. D\u00e9antar a p\u00f3sadh torth\u00fail a cheili\u00faradh sa d\u00e1n sin, p\u00f3sadh ina raibh beirt mhac aici faoin am sin, agus \u00ed ag iompar an tr\u00ed\u00fa mac, iarla \u00c1rann ina dhiaidh sin:<\/p>\n<p>Be rich in your two darlings of the Spring,<br \/>Which as it waits, perfumes their blossoming,<br \/>The growing pledges of your love, and blood;<br \/>And may that unborn blessing timely bud,<br \/>The chast, and noble Treasure of your womb,<br \/>Your owne, and th\u2019Ages expectation come!<\/p>\n<p>Sa litir seo a scr\u00edobh an Bandi\u00fac chuig an bhanr\u00edon a bh\u00ed breoite agus ag d\u00e9anamh br\u00f3n, feictear \u00ed ag d\u00e9anamh comhbhr\u00f3n le bean eile ar an gcaillteanas crua a raibh s\u00ed tar \u00e9is a fhulaingt, caillteanas a bh\u00ed ag daoine r\u00f3mhinic an tr\u00e1th \u00fad. Chaill Eil\u00eds \u00ed f\u00e9in c\u00faigear mac le linn a n-\u00f3ige n\u00f3 a luath-\u00f3ige.<\/p>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_2&#8243; specialty_columns=&#8221;2&#8243; _builder_version=&#8221;4.16&#8243; custom_padding=&#8221;|||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; custom_padding__hover=&#8221;|||&#8221;][\/et_pb_column][\/et_pb_section]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>16 Samhain [1663] Bandi\u00fac Ormonde \u2013 agus \u00ed ag scr\u00edobh i mBaile \u00c1tha Cliath n\u00f3 i gCill Chainnigh \u2013 chuig an bhanr\u00edon, Catherine Braganza &nbsp; As your Late danger ocationed [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"class_list":["post-14557","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/14557","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14557"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/14557\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14944,"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/14557\/revisions\/14944"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kilkennycastle.ie\/ga\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14557"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}